Amaç: Aterosklerozun şiddetinin ve yaygınlığının basit ve invaziv olmayan yöntemlerle tespiti oldukça önemlidir. Ateroskleroz yükü Gensini skor sistemi (GSS) kullanılarak belirlenebilmektedir. Karotis intima medya kalınlığı (KİMK), plazma asimetrik dimetilarjinin (ADMA) seviyesi ve endotel fonksiyon bozukluğu aterosklerozun iyi bilinen belirteçleridir. Bu çalışmanın amacı GSS ile tespit edilen ateroskleroz yükü ile ADMA, KİMK ve endotel fonksiyon bozukluğu arasındaki ilişkiyi incelemektir.
Çalışma planı: Koroner anjiyografi yapılmış olan ardışık hastalar değerlendirildi. Akut koroner sendromlu (AKS) 50 hasta, stabil koroner arter (SKA) hastalığı olan 50 ve koroner arterleri normal (NKA) 50 olgu çalışmaya alındı. Çalışmaya alınan tüm olguların GSS, ADMA, KİMK ve endotel fonksiyonları ölçüldü ve karşılaştırıldı.
Bulgular: GSS değerleri AKS grubunda SKA grubuna göre daha yüksekti (75.4 ve 54.9; p<0.001). KİMK AKS ve SKA gruplarında NKA grubundan daha yüksekti (sırasıyla, 0.98, 0.96, 0.78 mm; p<0.001). Endotel bağımlı vasodilator yanıt (EBVY) AKS ve SKA gruplarında NKA grubundan daha düşüktü (sırasıyla, %3.5±2.1, %3.3±1.8, %7.2±3.5; p<0.001). AKS ve SKA gruplarındaki plazma ADMA konsantrasyonu NKA grubundakinden daha düşüktü (sırasıyla, 0.928, 0.992, 0.475 μmol/l; p<0.001). GSS ile plazma ADMA konsantrasyonu arasında zayıf pozitif korelasyon (r=0.293; p=0.002), GSS ile KİMK arasında orta derecede pozitif korelasyon (r=0.508; p<0.001), GSS ile EBVY arasında orta derecede negatif korelasyon saptandı (r=-0.662; p<0.001).
Sonuç: Bu çalışmada, plazma ADMA konsantrasyonu, KİMK ve endotel fonksiyon bozukluğu ile koroner arter hastalığı arasındaki ilişki gösterilmiş olmasına rağmen AKS ve SKA grupları arasında yalnızca GSS açısından anlamlı farklılık saptanmıştır.
Anahtar Kelimeler: Akut koroner sendrom, asimetrik dimetil arjinin, karotis intima media kalınlığı, koroner arter hastalığı; endotel.
Copyright © 2026 Türk Kardiyoloji Derneği Arşivi
