Amaç: Anjiyotensin dönüştürücü enzim (ACE) inhibitörlerine bağlı öksürüğü açıklamak üzere birçok teori öne sürülmüştür; ancak, tam mekanizma bilinmemektedir. Bu çalışmada kaptoprilin tavşan trakeası üzerine olan histopatolojik etkisi araştırıldı.
Çalışma planı: Yirmi sekiz adet erkek Ankara tavşanı eşit sayıda dört gruba ayrıldı. İlk grup kontrol grubu olarak kabul edildi. Diğer üç gruba yedi gün boyunca, orofarengeal kanül yoluyla 1 mg/kg/gün oral kaptopril verildi. İntramusküler ketamin ve ksilazin hidroklorid anestezisi altında, grup 2, 3, 4'teki trakealar ilaç kesildikten sonra sırasıyla bir, yedi ve 21. günlerde çıkarıldı. Kontrol grubunun trakeaları grup 4 ile aynı günde çıkarıldı. Trakea kesitleri hematoksilen-eozin ile boyandıktan sonra ışık mikroskobu altında incelendi. Trakea dokularındaki inflamasyon kantitatif skorlama sistemi ile değerlendirildi.
Bulgular: Kaptopril kesildikten sonraki birinci gün (grup 2) ve yedinci günlerde (grup 3), kontrol grubu ile karşılaştırıldığında inflamasyonda anlamlı derecede artış saptandı (sırasıyla p=0.002 ve p=0.001); grup 2 ve 3 arasında ise anlamlı fark yoktu (p=0.872). İlacın kesilmesinden sonraki 21. günde (grup 4) ise inflamasyonun belirgin derecede gerilediği görüldü; grup 4 ile kontrol grubu arasında inflamasyon açısından anlamlı farklılık yoktu (p=0.496). Grup 2'deki iki tavşanda ve grup 3'teki dört tavşanda eozinofile rastlandı.
Sonuç: Kaptoprilin trakeada geri dönüşümlü inflamasyona yol açtığı görüldü; bu durum ACE inhibitörlerine bağlı öksürüğü açıklayıcı bir mekanizma olabilir.
Anahtar Kelimeler: Anjiyotensin dönüştürücü enzim inhibitörü/yan etki, kaptopril/yan etki, öksürük/kimyasal yolla oluşan, inflamasyon; tavşan; trakea/ilaç etkisi
Copyright © 2026 Türk Kardiyoloji Derneği Arşivi
