Amaç: Koroner arter baypas greft (KABG) ameliyatından sonra akut koroner sendrom (AKS) tanısıyla hastaneye yatırılan olgular değerlendirildi.
Çalışma planı: Koroner baypaslı ardışık 72 hasta (10 kadın, 62 erkek; ort. yaş 63±9; dağılım 45-83) geriye dönük olarak incelendi. Akut koroner sendrom, kararsız angina pektoris, ST yükselmesiz miyokart enfarktüsü (ME) veya ST yükselmeli ME varlığı olarak kabul edildi. Ameliyat tarihinden AKS ile hastaneye yatırılıncaya kadar geçen süre baypas yaşı olarak tanımlandı. Taburculuktan sonra telefonla aranan hasta veya yakınlarından beş yıllık kardiyovasküler olay gelişimi açısından ayrıntılı bilgi alındı.
Bulgular: Başvuru tanıları 14 olguda (%19.4) ST yükselmesiz ME, dokuz olguda (%12.5) ST yükselmeli ME, 49 olguda (%68.1) kararsız angina idi. Ortalama baypas yaşı 5.6±3.5 yıl bulundu. Olguların %38.9’u obez, %25’i diyabetik, %54.2’si hipertansif, %44.4’ü hiperlipidemik idi ve %26.4’ü sigara içiyordu. Hastaneye başvuru sırasında %81.9’u aspirin, %25’i statin, %27.8’i beta-bloker, %27.8’i ACE inhibitörü veya reseptör blokeri, %36.1’i kalsiyum antagonisti kullanıyordu. Olguların %55.6’sında LDL-kolesterol yüksek (≥100 mgr/dl), %80.6’sında HDLkolesterol düşük (≤50 mgr/dl) idi. Hastaneiçi dönemde dört, taburculuk sonrası dönemde 11 olgu olmak üzere toplam 15 olgu kaybedildi. Tüm grupta ölüm oranı %21.4 bulundu. Korelasyon analizinde, ölüm gelişimi hastanın yaşı (r=0.34, p=0.005), baypas yaşı (r=0.37, p=0.001) ve CRP düzeyi (r=0.31, p=0.033) ile pozitif ilişkili; beta-bloker kullanımı (r=-0.25, p=0.041) ve ejeksiyon fraksiyonu (r=-0.37, p=0.016) ile negatif ilişkili bulundu.
Sonuç: Bulgularımız, KABG ameliyatından sonra, kardiyovasküler olay gelişimine karşı risk faktörü modifikasyonu ile statin, beta-bloker ve ACE inhibitörleri gibi mortaliteye etkisi ortaya konmuş ajanları daha yüksek oranlarda kullanmamız gerektiğini göstermektedir.

Amaç: Bu çalışmada, akut koroner sendrom (AKS) ile başvuran hastalar <70 yaş ve ≥70 yaş gruplarına ayrılarak, kardiyak kateter uygulama oranlarının ve yaşlı hasta grubunda kardiyak kateter işleminin öngördürücülerinin belirlenmesi, kardiyak kateter uygulanan ve uygulanmayan hastalarda erken dönem mortalitenin karşılaştırılması amaçlandı.
Çalışma planı: Kliniğimize AKS tanısıyla yatırılan 1101 hasta ileriye dönük olarak incelendi. Hastalar 70 yaş ve üzeri (339 hasta; ort. yaş 76±5), 70 yaş altı (762 hasta; ort. yaş 55±9) olmak üzere iki gruba ayrıldı. Hastaların demografik özellikleri, klinik ve laboratuvar bulguları, kardiyak kateter uygulanıp uygulanmadığı kaydedildi. Hasta grubunun tümünde ve yaşlı hasta grubunda kardiyak kateter uygulamasının öngördürücüleri araştırıldı ve 30 günlük mortalite oranları belirlendi.
Bulgular: Genç grupta, yaşlı gruba göre kardiyak kateterizasyona daha fazla başvurulduğu (%74.4 ve %50.7, p=0.0001) ve daha erken yapıldığı (p=0.023), perkütan koroner girişim kararının daha fazla verildiği (%52.7 ve %40.7, p=0.010), yaşlı hasta grubunda ise koroner baypasın daha çok uygulandığı (%43 ve %31.2, p=0.010) saptandı. İki grupta da, kardiyak kateterizasyon uygulanan ve uygulanmayanlar arasında 30 günlük toplam mortalite oranları anlamlı farklılık gösterdi (<70 yaş: %3.7 ve %18.3, p<0.0001; ≥70 yaş: %5.6 ve %21, p<0.0001). Lojistik regresyon analizinde, ≥70 yaş grubunda kardiyak kateterizasyon yapılmasının bağımsız öngördürücüleri şunlardı: kalp yetersizliği bulunması (OO: 3.853, p=0.017), sistolik kan basıncının <100 mmHg olması (OO: 3.602, p=0.008), kreatinin klirensinin <60 ml/dk olması (OO: 2.761, p=0.001) ve elektrokardiyografide ≥1 mm ST-segment yükselmesi olması (OO: 2.817, p=0.0001).
Sonuç: Yaşlı hastalarda invaziv tanı ve tedavi yöntemleri daha az uygulanmaktadır. Mortalite yararı sağlayan bu yöntemler ayrıntılı bir risk değerlendirmesi yapıldıktan sonra yaşlı hastalarda da uygulanmalıdır. Anah­tar söz­cük­ler: Yaşlı hasta; koroner hastalık/tedavi; kalp kateterizasyonu; miyokart enfarktüsü/tedavi.

Amaç: Bu çalışmada, metabolik sendromun (MetS) eşlik ettiği ya da etmediği obez bireylerde sol ventrikül (SV) diyastolik fonksiyonları ve miyokart performans indeksi (MPİ) değerlendirildi.
Çalışma planı: Çalışmaya MetS tanısı konan 44 obez hasta (16 erkek, 28 kadın; ort. yaş 46±7) ve MetS olmayan 32 obez kişi (16 erkek, 6 kadın; ort. yaş 43±9) alındı. Metabolik sendrom tanısı ATP III ölçütlerine göre kondu. Obezite, beden kütle indeksinin (BKİ) ≥30 kg/m2 olması olarak tanımlandı. Tüm katılımcılar, SV diyastolik fonksiyonları ve MPİ’nin belirlenmesi için ekokardiyografi ve doku Doppler görüntüleme ile değerlendirildi. Obez grupların klinik ve ekokardiyografik özellikleri, obez olmayan 21 sağlıklı kişiden oluşan kontrol grubuyla (10 erkek, 11 kadın; ort. yaş 42±4) karşılaştırıldı.
Bulgular: Bel çevresi, ağırlık ve BKİ iki obez grupta benzer idi. Metabolik sendrom bulunmayan obez grupta sistolik ve diyastolik kan basınçları, açlık kan glukozu, trigliserit ve HDL kolesterol düzeyleri kontrol grubuyla benzer bulunurken, bu değerler MetS’li obez grupta anlamlı farklılık gösterdi. Sol ventrikül kütlesi, kütle indeksi ve diyastolik parametreler kontrol grubu ile obez gruplar arasında farklıyken (p<0.05), iki obez grubunda benzer bulundu. Beden kütle indeksi, SV kütlesi (r=0.42, p=0.001) ve kütle indeksi (r=0.33, p=0.001) ile anlamlı ilişki gösterdi. Sol ventrikül MPİ, MetS olan ve olmayan obez gruplarda benzer bulunurken (sırasıyla 0.59±0.10 ve 0.59±0.11), kontrol grubundan (0.48±0.06) anlamlı derecede yüksek idi (p<0.05). Sol ventrikül MPİ, BKİ, bel çevresi, SV kütlesi ve kütle indeksi ile ilişkili bulundu (sırasıyla, r=0.24, p=0.02; r=0.30, p=0.005; r=0.31, p=0.002; r=0.21, p=0.04).
Sonuç: Bulgularımız obezitenin, beraberinde MetS olsun veya olmasın, SV MPİ üzerinde etkili olduğunu göstermektedir. Ayrıca, SV MPİ, BKİ, bel çevresi ve SV kütlesi ile anlamlı ilişki göstermiştir.

Amaç: Bu çalışmada, tip 2 diabetes mellitus (DM) tanılı ve anjiyografide koroner arterleri normal bulunan hastalarda glikosile hemoglobin (HbA1c) düzeyi ile koroner akım hızı arasındaki ilişki incelendi.
Çalışma planı: Çalışmaya tip 2 DM tanısı olan ve koroner arter hastalığını şüphesiyle yapılan anjiyografide koroner arterleri normal bulunan 54 ardışık hasta (36 erkek, 18 kadın; yaş aralığı 37-72) alındı. Koroner anjiyografiden önce tüm hastalar ekokardiyografi ile incelendi ve plazma HbA1c düzeyleri ölçüldü. Yavaş koroner akım (YKA) tayini için, sol ön inen (LAD), sirkumfleks (Cx) ve sağ koroner (RCA) arterlerin akım hızları TIMI kare sayısı (TKS) yöntemiyle hesaplandı.
Bulgular: Ekokardiyografide hiçbir hastada anormallik görülmedi. Tüm grupta ortalama HbA1c değeri %7.4±2.0 ve ortalama TKS değerleri LAD için 34.3±6.5, Cx için 22.4±3.5, RCA için 20.4±2.2 bulundu. HbA1c değeri 26 hastada <%7, 28 hastada ≥%7 idi. Otuz sekiz hastada (%70.4) en az bir koroner arterde YKA saptandı. Üç koroner arterde de TKS değerleri HbA1c değeri ≥%7 olan hastalarda anlamlı derecede yüksek bulundu (p<0.001). HbA1c düzeyleri ile TKS değerleri arasında anlamlı pozitif ilişki saptandı (LAD: r=0.782; Cx: r=0.707; RCA: r=0.515; tümü için p<0.001). Yavaş koroner akım görülen hastalarda ortalama HbA1c değeri, koroner akımı normal hastalara göre anlamlı derecede yüksek bulundu (%7.8±1.9 ve %5.6±0.9; p<0.001). Benzer şekilde, HbA1c değeri ≥%7 olan hastalarda YKA oranı da anlamlı derecede yüksekti (%96.4 ve %61.5; p=0.004). Yüksek HbA1c düzeylerinin (≥%7) en az bir koroner arterde YKA görülme riskini anlamlı derecede artırdığı görüldü (OO=16.875; %95 GA 1.972-144.38).
Sonuç: Bulgularımız HbA1c ile koroner arterlerin akım hızları arasında kuvvetli bir ilişki olduğunu göstermektedir.

Amaç: Aortik ve pulmoner kapakların ayrı ayrı varlığında, bir pulmoner arter dalının çıkan aorttan köken alması nadir rastlanan bir anomalidir ve geri dönüşsüz pulmoner vasküler hastalık gelişiminin engellenmesi için erken tanı ve cerrahi tamir gerektirir. Bu çalışmada bu nadir patolojinin görüldüğü yedi bebekle ilgili deneyimimiz değerlendirildi.
Çalışma planı: Aralık 2003 ile 2009 tarihleri arasındaki dönemde yedi hastada (2 kız, 5 erkek; yaş aralığı 4-84 gün) pulmoner arter dalının çıkan aorttan köken aldığı anomali tanısı kondu. Hastane kayıtlarından olguların klinik özellikleri, cerrahi işlemleri ve takip sonuçları incelendi.
Bulgular: Hastaların ortak başvuru semptomları nefes darlığı, hızlı soluma ve beslenme zorluğuydu. Tüm olgularda tanı ekokardiyografi ile kondu. Altı hastada sağ pulmoner arter, bir hastada sol pulmoner arter çıkan aorttan köken almaktaydı. Eşlik eden anomaliler üç hastada duktus arteriyozus açıklığı, beş hastada foramen ovale açıklığı, bir hastada aortik ark kesintisi ve aortopulmoner pencere idi. Tüm hastalarda cerrahi olarak anormal pulmoner arter pulmoner gövdeye taşındı. Ayrıca, üç hastada duktus arteriyozus açıklığı bağlandı ve bir hastada aortik ark kesintisi ve aortopulmoner pencere onarımı yapıldı. Hiçbir olguda hastaneiçi ölüm görülmedi. İki hastada entübasyon süresi uzadı (10 ve 16 gün). Tüm hastalar iyi durumda hastaneden taburcu edildi. Olguların iki ay ile altı yıl arasında değişen izlem süreleri içinde, sadece bir hastada anastomoz bölgesinde hafif derecede darlık gelişti.
Sonuç: Bebeklik döneminde erken tanı, zamanında cerrahi girişim ve ameliyat sürecinde iyi bakım, pulmoner arter dalının çıkan aorttan köken almasına bağlı morbidite ve mortaliteyi azaltmaktadır.

İnterkoroner bağlantı koroner anjiyografi sırasında çok nadir karşılaşılan bir durumdur ve tehlikedeki koroner dolaşım için bir emniyet supabı görevi görür. Hiperlipidemi öyküsü olan 60 yaşında bir kadın hasta, bir yıldır var olan kararlı angina yakınmasıyla başvurdu. Hastanın fizik muayene ve kalp dinleme bulguları normaldi. Elektrokardiyogramda iskemik değişiklik görülmedi. Transtorasik ekokardiyografide duvar hareketi bozukluğu izlenmedi ve ejeksiyon fraksiyonu normaldi. Koroner anjiyografide sol ön inen arterin proksimalinde tam tıkanıklık ve sirkumfleks arterde ciddi tıkanıklık saptandı. Selektif sağ koroner anjiyografide darlığa rastlanmadı; sağ koroner arterde antegrat doluş, sol ön inen arterde sağ koroner arter aracılığıyla retrograt doluş izlendi. Tamamen tıkalı olan sol ön inen arter bir kanal aracılığıyla sağ koroner arter distaliyle bağlantı halindeydi ve lümenin çapı sol ön inen arter distalinin çapıyla eşitti. Sol ventrikülografide anormallik görülmedi. Sol ön inen arterin TIMI 3 akımla retrograt doluşu nedeniyle, koroner arter greft ameliyatı düşünülmedi. Sirkumfleks arterdeki lezyona düz metal stent yerleştirildi ve hasta göğüs ağrısı yakınması olmaksızın medikal tedaviyle taburcu edildi.

Valsalva sinüsü anevrizması, doğuştan kalp hastalığı olarak ya da kardiyak cerrahi girişimler sonucu ortaya çıkan nadir bir kardiyak sorundur. On dokuz yaşında erkek hasta göğüs ağrısı ve nefes darlığı yakınmalarıyla başvurdu. Oskültasyonda sol alt sternal sınırda ve Erb noktasında titreşim ile birlikte 4/6 dereceli erken diyastolik üfürüm duyuldu. İki taraflı bazal akciğer alanlarında krepitasyonlu raller vardı. Elektrokardiyogramda sağ dal bloku ve ST çökmesi görüldü. Troponin ve CK-MB düzeyleri yüksek bulundu. Yatıştan kısa süre sonra hastada ventrikül fibrilasyonu gelişti ve üç kez defibrilasyon uygulandı. Hemodinamik stabilizasyon sağlandıktan sonra yapılan transtorasik ekokardiyografide derece 4 aort yetersizliği, foramen ovale açıklığı ve sağ koroner sinüsten köken alan ve yırtılma sonucu sağ ventriküle giren Valsalva sinüsü anevrizması görüldü. Hastaya kardiyopulmoner baypass altında yırtılmış anevrizmanın ve foramen ovale açıklığının onarımı ve aort kapağı değişimi uygulandı. Ameliyatla ilgili ya da ameliyat sonrası takipte herhangi bir sorun yaşamayan hasta cerrahiden beş gün sonra taburcu edildi.

Geç stent trombozu düz metal stentlerde oldukça nadirdir. Bu yazıda, sol ana koroner artere takılan düz metal stentte geç tromboz gelişen 72 yaşında bir erkek hasta sunuldu. Hasta ilk stent yerleştirilmesinden 350 gün sonra kardiyojenik şokla yatırıldı. Koroner anjiyografide stentin tamamen tıkalı olduğu görüldü. Lezyon bölgesinin balonla genişletilmesinden sonra sol ana koroner arterde akım sağlandı. Sol ön inen arterde akım görülmemesi üzerine bu lezyon için de düz metal stent takıldı. Sürekli akım sağlanmış olmasına ve inotropik desteğin sürdürülmesine rağmen hastanın hipotansiyonunda düzelme olmadı. Bunun üzerine yapılan sağ koroner arter anjiyografisinde, ilk perkütan koroner girişim sırasında kritik olarak değerlendirilmeyen bir lezyon yerinde %90 daralma görüldü. Hasta şokta olduğundan, sağ koroner artere de stent takıldı ve TIMI 3 akımın sağlandığı görüldü. Bu çabalara rağmen hastanın kalbi durdu ve tekrarlayan kardiyopulmoner canlandırma girişimlerine yanıt alınamayarak hasta kaybedildi. Daha sonra, hastanın dokuz gün önce mesane taşı için bir üroloji ameliyatı geçirdiği ve bu işlemden altı gün önce almakta olduğu aspirin ve klopidogrel tedavisinin kesildiği öğrenildi. Bu ameliyattan üç gün sonra sadece aspirine yeniden başlanmıştı. Bunu izleyen süreçte, hasta taburcu olduktan sonraki ilk gün kardiyojenik şokla hastanemize getirilmişti.

Kalbe saplanmış saçma taneleri klinik olarak sessiz olabilir ve herhangi bir kardiyovasküler bozukluğa yol açmayabilir. Yetmiş bir yaşında kadın hasta eforla ortaya çıkan göğüs ağrısı yakınmasıyla başvurdu. Hastanın fizik muayene ve yüzey elektrokardiyogramı normal idi. Egzersiz testinde pozitif sonuç alınması üzerine başvurulan koroner anjiyografide de sadece önemli olmayan koroner lezyonlara rastlandı. Floroskopide boyun bölgesinde saçma taneleri görüldü; iki saçma tanesinin de kalp gölgesi içinde eşzamanlı hareket ettiği izlendi. Transtorasik ve transözofageal ekokardiyografide perikart efüzyonu bulgusuna rastlanmadı. Bilgisayarlı tomografi incelemesinde saçma taneleri perikart alanında sol diyafram üzerinde görüldü. Hastanın öyküsünden, 25 yıl önce oğlu tarafından ateşlenen bir tüfekle kazara vurulduğu ve asemptomatik olduğu için cerrahi planlanmadığı öğrenildi.

Kalp kapağı değişiminden sonra gelişen travmatik intravasküler hemoliz ciddi bir sorundur. Genellikle yapısal bozulma veya paravalvüler kaçaktan kaynaklanır. Mİtral darlık için altı yıl önce ameliyat olmuş 63 yaşında kadın hasta halsizlik ve nefes darlığı yakınmalarıyla başvurdu. Son altı ay içinde hasta üç kez, nefes darlığı ve kırmızı kan hücresi transfüzyonu gerektiren anemi nedeniyle başka merkezlerde tedavi görmüştü. Transtorasik ekokardiyografide mitral mekanik protez kapağın normal çalıştığı görüldü. Laboratuvar bulgularından hemoglobin, hematokrit, beyaz hücre sayımı, C-reaktif protein, haptoglobin ve laktat dehidrogenaz değerleri anormal bulundu. Periferik kan yaymasında, mekanik eritrosit yıkımı için gösterge olan parçalanmış eritrositler görüldü. Transözofageal ekokardiyografide ciddi paravalvüler kaçak ve protez kapakta gelişen ve sol atriyum içine sarkan büyük vejetasyon (9x13 mm) saptandı. Kan kültürlerinde Enterococcus faecalis üredi. Büyük vejetasyon, tekrarlayan hemoliz ve ciddi paravalvüler yetersizlik nedeniyle hastaya cerrahi planlandı; ancak, hasta cerrahi tedaviyi kabul etmedi.

Bu yazıda nefes darlığı ve bayılma yakınmalarıyla başvuran, masif pulmoner embolili 43 yaşında kadın hasta sunuldu. Transtorasik ekokardiyografide sağ ventrikül aşırı yüklenmesine ait bulgular; kontrastlı göğüs tomografisinde her iki ana pulmoner arterde trombüse ait dolma defekti saptandı. Şok tablosunda olan hastaya rekombinan doku plazminojen aktivatörü ile trombolitik tedavi uygulandı; ancak, istenen yanıt elde edilemeyince 48 saate kadar uzatılmış streptokinaz infüzyonu uygulandı ve herhangi bir kanama komplikasyonu gelişmeksizin başarılı sonuç elde edildi. Masif pulmoner embolide başlangıçta başarısız olmuş trombolitik tedavi sonrası uzatılmış trombolitik tedavi de tedavi seçeneklerinden biri olarak düşünülebilir.

Ani kalp ölümü (AKÖ) riski altındaki hastaları önceden belirlemek amacıyla değişik klinik parametreler ve girişimsel olmayan testler geliştirilmeye çalışılmıştır. Elektrokardiyografideki T-dalgasında vurudan vuruya ortaya çıkan mikrovolt düzeyindeki değişimlerin ölçümüne dayanan mikrovolt T-dalgası değişim (MTDD) testi, AKÖ riski bulunan hastaların risk derecelendirmesinde kullanılan girişimsel olmayan bir tanı yöntemidir. Özellikle son on yıl içinde yapılan çalışmalar, MTDD testinin miyokart enfarktüsü geçirmiş veya iskemik ya da iskemik olmayan kardiyomiyopatisi bulunan hastalar arasında aritmik mortalite açısından yüksek riskli olanları belirlemek için etkili bir yöntem olduğunu, ayrıca çok yüksek bir negatif öngördürücü değeri bulunduğunu ortaya koymuştur. Bu yazıda, son çalışmalar ışığında MTDD testi gözden geçirildi.